Mendeley
TY  _  JOUR
ID  -  13981029214831
TI  -  کاربردی‌شدگی فعل «گفتن» در فارسی نو
JO  -  پژوهش زبان و ادبیات فارسی
JA  -  ES
LA  -  fa
SN  -  1735-1030
AU  -  مشکین فام مهرداد
AU  -  ایزدی الهام
AD  -  دانش‌آموختۀ دکتری زبان‌شناسی، دانشگاه بوعلی سینا
AD  -  دانش‌آموخته دکتری زبان‌شناسی، دانشگاه بوعلی سینا
Y1  -  2021
PY  -  2021
VL  -  58
IS  -  18
SP  -  25
EP  -  44
KW  -  فعل «گفتن»
KW  -   کاربردی شدگی
KW  -   گفتمان نما
KW  -   وجهیت
KW  -   فارسی نو
KW  -   نقشگرایی.
DO  -  
N2  -  یکی از فرایندهای تغییر زبانی، کاربردی شدگی است و از جمله محصولات این فرایند، گفتمان‎نماها هستند. گفتمان‎ نماها عناصر زبانی هستند که کلام را یکپارچه می‎کنند و به گفتمان اجازۀ انحراف از مسیر اصلی خود را نمی‎ دهند. هدف این مقاله، بررسی کاربردی شدگی فعل «گفتن» در فارسی نو است. به منظور بررسی دقیق تر، فارسی نو را به دو دورۀ مجزا تقسیم کرده‎ ایم؛ فارسی نو متقدم (از قرن چهارم تا اواخر هفتم) و فارسی معاصر. در فارسی نو متقدم، فعل «گفتن» در مقام فعل اصلی واژگانی در معناهای «بیان  کردن» و «نامیدن» کاربرد  داشته است و بیان‎کنندۀ مفهوم وجهیت استقرایی نیز بوده و در ساخت های غیرشخصی شرکت می کرده  است. این جزء زبانی در فارسی معاصر با حفظ نقش‌‎های قبلی از رهگذر فرایند کاربردی‎‌شدگی به گفتمان‎ نما تبدیل شده  است. در این نقش متأخر، فعل «گفتن» به صورت های «می گم» و «بگو» درآمده  است و نقش‌ های «شروع گفتمان»، «تغییر موضوع» و «اشاره به  اطلاعات جدید در گفتمان» را بر عهده  دارد. بسامد وقوع گفتمان‎ نمای «می‎گم» بیشتر  از گفتمان‌‌نمای «بگو» است. داده های این پژوهش، مستخرج از کتاب ‌های نگاشته‌شده به زبان فارسی نو متقدم، اینترنت و فیلم های تلویزیونی است. از آن جا که گفتمان نماها بیشتر در گونۀ گفتاری یافت می شوند، در فارسی معاصر برای بررسی نقش متأخر گفتمان نمایی «گفتن» فیلم‌های تلویزیونی برگزیده شدند.
UR  - rimag.ir/fa/Article/11477
L1  - rimag.ir/fa/Article/Download/11477
ER  -  
