Mendeley
TY  _  JOUR
ID  -  1401071639585
TI  -  تحليل و انتقاد پنج دليل از ادلة بطلان تسلسل بينهايت علل فاعلي در اسفار اربعه
JO  -  خردنامه صدرا
JA  -  ES
LA  -  fa
SN  -  1560-0874
AU  -  خوشنويسان مريم 
AU  -  طاهری  سید صدرالدین 
AU  -  عباسی بابک 
AD  -  دانشجوی دکتری رشته فلسفه و کلام اسلامی، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
AD  -  طلامه طبابایی
AD  -  استادیار گروه  فلسفه، دانشکده حقوق، الهیات  و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
Y1  -  2022
PY  -  2022
VL  -  3
IS  -  27
SP  -  39
EP  -  50
KW  -  عليت
KW  -   تسلسل بينهايت
KW  -   علل فاعلي
KW  -   برهان طرف و وسط
KW  -   برهان تطبيق
KW  -   برهان اسد اخصر
KW  -   برهان تضايف
KW  -   اسفار اربعه
KW  -   ملاصدرا
DO  -  
N2  -  در اين نوشتار پنج دليل از دلايل اصلي و مهم ملاصدرا براي بطلان تسلسل بينهايت علل فاعلي مورد بررسي و نقد قرار ميگيرد. نظر به اينكه بسياري از فلاسفه از اين اصل بمنظور اثبات واجب‌الوجود بهره برده‌اند، بررسي اشكالات وارد بر دلايل آن، بلحاظ ارتباط با اثبات وجود خدا، از اهميت بسزايي برخوردار است.  به اين منظور، چهار دليل بطور مستقل تقرير و نقد شده و دليل پنجم، از نظر محتوا و شيوه» نقد، بدليل چهارم بازگردانده شده است. اين دلايل عبارتند از: «برهان طرف و وسط»، «بـرهـان تطـبيق»، «بـرهان اسـد و اخصـر»، «بـرهـان تضايف»، «برهان تضايف».
اشكالات وارد بر ادلة بطلان تسلسل و اهميتي كه بطلان تسلسل علل فاعلي در برخي از دلايل اثبات ذات الهي داشته‌، فلاسفه ـ اعم از اسلامي و غربي‌ـ را واداشته تا بدنبال ادله‌يي ديگر براي اثبات وجود خدا باشند كه بر ابطال تسلسل علل متكي نباشد، و در اين راه موفقيتهايي بدست آورده‌اند. در پايان اين مقاله، بدون ورود به بحث درباره» آن دلايل، ضمن جمعبندي و نتيجه‌گيري، به دو دليل مشهور اشاره شده كه عبارتند از: «برهان صديقين ملاصدرا در فلسفة اسلامي» و «برهان وجودي آنسلم در فلسفة غرب»؛ اين دو دليل، شبه لمي و تحليلي ميباشند و ويژگي ادعا شده دربارة دلايل مزبور اينست كه متكي بر هيچ مقدمه‌يي كه نيازمند اثبات باشد، نيستند. 

UR  - rimag.ir/fa/Article/39585
L1  - rimag.ir/fa/Article/Download/39585
ER  -  
