Mendeley TY _ JOUR ID - 1403021846634 TI - بازخوانی ماده و صورت ارسطویی و تأثیر آن در حرکت جوهری با تکیه بر دیدگاه فلاسفه نوصدرایی JO - تاریخ فلسفه JA - ES LA - fa SN - 2008-9589 AU - صفایی اصل مهدی AU - قمی اویلی لیلا AD - AD - دانشگاه تهران، دانشکدگان فارابی Y1 - 2024 PY - 2024 VL - 1 IS - 15 SP - 71 EP - 86 KW - ماده KW - هیولا KW - صورت KW - ارسطو KW - حرکت جوهری DO - N2 -

یکی از مهمترین بحثهای فلاسفه، از گذشته­های دور، ترکیب جسم از ماده و صورت بوده است؛ بحثی که از زمان ارسطو شروع شد و با ترجمۀ متون یونانی، بدست فلاسفة مسلمان رسید. تحقیق پیش‌رو با روش توصیفی‌ـ‌تحلیلی، بدنبال پاسخ به این پرسش است که منظور ارسطو از ماده و هیولا چیست؟ آیا حرکت جوهری با اعتقاد به خارجیت هیولا، سازگار است؟ با بررسی متون ارسطو روشن شد که وی معتقد به وجود خارجی ماده نبوده و ترجمه­های نادرست، سبب فهم اشتباه از ماده و صورت ارسطویی شده است. ارسطو قائل به قوه‌یی همراه با شیء است که ماهیت ماده را از قوۀ محض یا عدمی بودن، به یک امر وجودی تغییر میدهد و دستاوردهایی تازه به‌ارمغان می‌آورد. از سوی دیگر، غیرممکن بودن ایجاد از عدم محض نیز برداشتی نادرست از متن ارسطوست. ترجمه­های نادرست سبب واکنش برخی فلاسفۀ مسلمان به عینیت و خارجیت قوه در مقابل ماده شده است. در سنت اسلامی، اولین اقدام برای نفی خارجیت ماده توسط شیخ‌اشراق صورت گرفت؛ او با نقد دلایل ابن­سینا، معتقد به بساطت جسم شد. ملاصدرا نیز در برخی عبارت اسفار اربعه، خارجیت ماده را بچالش کشید و فلاسفۀ نوصدرایی با نقد دلایل خارجیت ماده و تنافی این دیدگاه با حرکت جوهری، آخرین گامها را برای انکار خارجی بودن ماده برداشتند.

UR - rimag.ir/fa/Article/46634 L1 - rimag.ir/fa/Article/Download/46634 ER -