بررسی اهمیت مؤلفههای اجتماعی در دانش آموزان دوره ابتدایی
الموضوعات : علوم برنامه ریزیصادق پیشگو 1 , ژاله الماسی 2 , طیبه آرون 3
1 - دانشگاه پیام نور مارگون
2 - دانشگاه آزاد صحنه
3 - دانشگاه تهران
الکلمات المفتاحية: مهارت, دانش آموز, مؤلفههای اجتماعی, گروه, مدرسه, اجتماع.,
ملخص المقالة :
هدف از این تحقیق بررسی مؤلفههای اجتماعی در دانش آموزان دوره ابتدایی میباشد. مهارتهای اجتماعی دارای مؤلفههای مختلفی است و صاحبنظران در مورد مؤلفههای مهارتهای اجتماعی دیدگاههای متفاوتی دارند. اما همه صاحبنظران بر مؤلفههایی چون همدلی، همیاری، توانایی دیداری و شنیداری، مسئولیتپذیری، ابراز وجود، حل مسئله و غیره توافق دارند. در این مقاله به نقش نهادهای مختلف در پرورش مهارتهای اجتماعی دانش آموزان پرداختهشده است. ارتباط برقرار کردن و حضور مستمر در فعالیتهای گروهی یکی از موضوعاتی است که زندگی فردی و اجتماعی هر کس را تحت تأثیر قرار میدهد. آموزش و تقویت روابط اجتماعی در فرزندان میتواند در کسب موقعیتهای شغلی آنها در آینده کمک کند. آموزش این روابط از دوران کودکی و قبل از ورود به مدرسه باید توسط والدین به آنها داده شود. کودکانی که قبل از شروع مدرسه این آداب رایاد گرفتهاند بهتر از سایرین میتوانند جدا شدن از پدر و مادر و ورود به محیط آموزشی جدید را بپذیرند. البته آموزش والدین هیچکدام از مسئولیتهای معلم و کادر آموزشی را برای تقویت این مهارت کم نمیکند. دانشآموزانی که مهارتهای اجتماعی را کسب میکنند، معمولاً در بین همسالان محبوبترند، نمرات بالایی دارند و موردتوجه دبیران قرار میگیرند. از طرفی پایین بودن روابط اجتماعی کودکان باعث منزوی شدن و بروز عواقب درازمدت بر سلامت روانی آنها میشود. به همین دلیل آموزش این روابط به کودکان در مدارس یکی از موارد ضروری برای غلبه بر مشکلات پیش روی آنها است.
• احمدی،آمنه (١٣٩١).روانشناسی ششمی ها،سفرنامه ششم ابتدایی،وزارت آموزشوپرورش،سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی،دفتر انتشارات و تکنولوژی آموزشی
• ادیب،یوسف(١٣٨٢) طراحی الگویی مطلوب برنامه درسی مهارت زندگی برای دوره راهنمایی تحصیلی،رساله دکتری،دانشگاه تربیت مدرس
• آقاجانی، مریم (١٣٨٦) تأثیر آموزش مهارتهای زندگی بر سلامت روان و منبع کنترل نوجوان.طرح تحقیقاتی آموزشوپرورش استان گلستان
• تقی زاده،محرم؛نصر اصفهانی، مهرداد (١٣٩٠)، ٤٠ شاخص آموزشی در ٢٠کشور جهان،تهران: انتشارات مرات دانش
• جهانی،شیوا(١٣٨٥). نیاز سنجی مهارتهای زندگی دانشآموزان دبستانی شهرستآنهای بم، رساله کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی،دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی ، تهران: دانشگاه الزاهرا.
• حسین خانزاده, عباسعلی, فلاح مرتضی نژاد, سیده زینت, طاهر, محبوبه, سید نوری, سیده زهرا. (1396). 'نقش بخشش و رضایت از زندگی در تبیین خوددلسوزی دانشجویان دانشگاه گیلان', پژوهش های علوم شناختی و رفتاری, 7(2), pp. 1-12. doi: 10.22108/cbs.2017.86853.0
• حسینی نسب،داود؛دهقانی مرضیه (١٣٨٧)تحلیل محتوای کتب تعلیمات اجتماعی دوره راهنمایی براساس مهارتهای اجتماعی وبررسی دیدگاههای معلمان این دوره درباره محتوی کتب فوق الذکر،فصلنامنه تعلیم وتربیت ،شماره٩٢ :٨٩-٨٠
• خلاصه مقالات مجمع علمی جایگاه تربیت در آموزشوپرورش (١٣٧٧) تهران ،انتشارات تربیت
• دفتر تالیف و برنامهریزی کتابهای درسی (١٣٧٧)چهارچوب های برنامه درسی ،تهران:انتشارات ایران دمیرچی لو ،محمد (١٣٧٢) آموزش مهارت اجتماعی،مجله تربیت ، سال هشتم ،شماره ٩ :٥٢-٤٨
• دمیرچی لو ،محمد (١٣٧٢) سودمندی آموزش مهارتهای اجتماعی،مجله تربیت ،سال هشتم،شماره:٧٨ :٥٨-٦٣
• رحیمی،مهدی؛یوسفی ،فریده (١٣٨٩)نقش الگوهای ارتباطی خانواده در همدلی و خویشتنداری فرزندان،فصلنامه خانواده پژوهی ،سال ششم ،شماره ٢٤ :٤٤٧-٤٣
• سند برنامه درسی ملی ایران (١٣٩١) تهران:وزارت آموزشوپرورش
• سند تحول بنیادین آموزشوپرورش (١٣٩١) تهران :وزارت آموزشوپرورش
• شکوهی،محسن ؛کاووسی ،شهین ؛اکبری زاده ،علی (١٣٨٠)مقایسه نگرش دانشآموزان ایرانی و آمریکایی نسبت به دوستی با دانشآموزان ناتوان ،مجله روانشناسی و علوم تربیتی ،دوره جدید ،شماره١ :٢٠١-١٨١
• صافی،احمد(١٣٨٥).آموزشوپرورش ابتدایی،راهنمایی تحصیلی و متوسطه .تهران:انتشارات سمت
• صدری،اسماعیل؛اکبر زاده ،نسرین ؛پوشنه ،کامبیز(١٣٨٧.تأثیر برنامه آموزش مهارتهای اجتماعی -هیجانی بر هوش هیجانی دانشآموزان، مجله پژوهشهای روانشناختی ،دوره ١١،شماره ٣و٤ :٦٩-٨٣
• صفوی زاده ،نسرین ؛زینت شیران (١٣٨٥)علوم اجتماعی ومهارت اجتماعی،نشریه رشد آموزش علوم اجتماعی ،شماره٣٣ :٦٢-٥٧
• طارمیان، فرهاد (١٣٧٨). مهارتهای زندگی (تعاریف و مبانی نظری)، فصلنامه ژرفای تربیت، سال اول، شماره ع ، ص٤٨-٢٥
• عابدینی بلترك، میمنت ،منصوری ،سیروس(١٣٩٠).آموزش مهارتهای زندگی در کتابهای درسی نیازمند ایجاد تحولی بنیادین ،مجموعه مقالات اولین همایش ملی تحول بنیادین در نظام برنامه درسی ایران،دانشگاه فردوسی مشهد
• فتحی واجارگاه ،کوروش ؛آقازاده ،محرم (١٣٨٦).راهنمای تالیف کتابهای درسی ،تهران :نشر آییژ
• کفاش ، حمید رضا (١٣٩١)،ویژه نامه ششم ابتدایی، سفرنامه ششم ابتدایی وزارت آموزشوپرورش ،سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی
• کوزهگر ظریف(١٣٨٧)نقش مهارتهای اجتماعی در زمینه سازی برای اشتغال .تعلیم و تریت استثنایی ،شماره٨٢ :٥٦-٦١
• گلابیان،طیبه ( ١٣٨٧ ). بررسی اثربخشی آموزش مهارتهای زندگی برسلامت عمومی وسازگاری فردی-اجتماعی،زندانیان استان قم،پایان نامه کارشناسی ارشد،رشته برنامهریزی آموزشی ،دانشگاه مازندران.
• نظری ،جواد ؛مختاری ،مرضیه (١٣٨٨)تحلیل عاملی و کاربرد آن در علوم اجتماعی ،نشریه علوم اجتماعی ،شماره ١٣ :٩٦-٩٢
• یاووزار،هالوگ ( ١٣٨٢ ).ناسازگاری وبزهکاری، ترجمه قدیرگلکاریان،تهران: نشرطلاییه.
• Botvin, Gilbert J., Sharon F. Mahalic, and Jennifer Grotpeter. Life skills training. Vol. 5. Center for the Study and Prevention of Violence, Institute of Behavioral Science, University of Colorado at Boulder, 1998.
• Golman, Daniel. "Provoking a Patient's Worst Fears to Determine the Brain's Role." (1995).
• Kaplan, Stephen, and Rachel Kaplan. "Humanscape." Environments for People, Belmont (1978).
• Smith,. D and etal (1999). Pavental employment,school climate, and childrens academic and social development journal of applied psyechology, vol84.n5.p737-753
• Sternberg, Robert J. "Human intelligence: The model is the message." Science 230.4730 (1985): 1111-1118.